Hộ sinh giữ vai trò nòng cốt trong hệ thống chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ sơ sinh và sức khỏe sinh sản. Theo các báo cáo quốc tế, đội ngũ hộ sinh có khả năng cung cấp tới 90% các dịch vụ chăm sóc sức khỏe tình dục và sinh sản thiết yếu. Tuy nhiên, hiện nay thế giới đang thiếu hụt ít nhất 1 triệu hộ sinh. Nếu đạt được sự bao phủ toàn dân về chăm sóc do hộ sinh thực hiện vào năm 2035, có thể ngăn chặn tới 67% số ca tử vong mẹ và 64% số ca tử vong sơ sinh.
Tại Việt Nam, qua rà soát thực trạng nhân lực năm 2023, tỷ lệ hộ sinh có trình độ dưới cao đẳng (cần chuẩn hóa) vẫn còn chiếm 24,6%. Bên cạnh đó, số lượng hộ sinh giữ hạng chức danh nghề nghiệp cao (Hạng II) hiện còn rất thấp, chỉ chiếm 0,01%. Những con số này cho thấy yêu cầu cấp thiết trong việc nâng cao chất lượng và phát triển nguồn nhân lực hộ sinh trong giai đoạn hiện nay.
Ngày Quốc tế Hộ sinh (International Day of the Midwife) do Liên đoàn Hộ sinh Quốc tế khởi xướng từ năm 1992 và được tổ chức vào ngày 05/5 hằng năm. Đây là dịp nhằm tôn vinh những đóng góp quan trọng của đội ngũ hộ sinh trong chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ sơ sinh và sức khỏe sinh sản; đồng thời nâng cao nhận thức của cộng đồng về vai trò thiết yếu của hộ sinh trong hệ thống y tế và kêu gọi tăng cường đầu tư cho phát triển nguồn nhân lực hộ sinh.
Năm 2026 với chủ đề “Thêm một triệu hộ sinh nữa” nhằm nhấn mạnh nhu cầu cấp thiết phải tăng cường đầu tư phát triển nguồn nhân lực hộ sinh trên toàn cầu. Việc bổ sung nguồn nhân lực hộ sinh không chỉ góp phần giảm tử vong mẹ và trẻ sơ sinh, bảo đảm sinh đẻ an toàn mà còn giúp giảm mang thai ngoài ý muốn, hạn chế phá thai không an toàn, giảm lây truyền HIV từ mẹ sang con, qua đó nâng cao chất lượng dân số và sức khỏe cộng đồng.
Trong bối cảnh thế giới đang đối mặt với nhiều thách thức như thiên tai, xung đột và biến đổi khí hậu, phụ nữ và trẻ em gái là những đối tượng chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Hộ sinh đóng vai trò thiết yếu trong việc cung cấp các dịch vụ chăm sóc cứu sinh, bảo đảm sức khỏe sinh sản và quyền của phụ nữ, đồng thời duy trì dịch vụ y tế ngay cả trong điều kiện khủng hoảng. Họ thường là lực lượng có mặt đầu tiên tại cộng đồng, trực tiếp cung cấp dịch vụ chăm sóc trước, trong và sau sinh, cũng như xử lý nhiều vấn đề sức khỏe khác.
Tuy nhiên, đội ngũ hộ sinh hiện vẫn chưa được tham gia đầy đủ vào các kế hoạch chuẩn bị và ứng phó với khủng hoảng, dẫn đến những hạn chế trong đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe cho phụ nữ và trẻ em. Vì vậy, cần tăng cường đầu tư cho đào tạo và phát triển nguồn nhân lực hộ sinh; bảo đảm điều kiện làm việc an toàn, chế độ đãi ngộ phù hợp; tạo điều kiện để hộ sinh tham gia vào quá trình xây dựng chính sách và lập kế hoạch y tế; đồng thời nâng cao vị thế nghề nghiệp và thúc đẩy bình đẳng giới trong lĩnh vực hộ sinh.
Hưởng ứng Ngày Quốc tế Hộ sinh năm 2026, Việt Nam tiếp tục khẳng định cam kết trong việc nâng cao nhận thức về vai trò thiết yếu của hộ sinh, góp phần giảm tử vong mẹ, tử vong sơ sinh và nâng cao chất lượng dân số. Đồng thời, đây cũng là dịp tôn vinh những đóng góp thầm lặng nhưng vô cùng to lớn của đội ngũ hộ sinh, thúc đẩy sự quan tâm và đầu tư toàn diện cho nguồn nhân lực này cả về số lượng, chất lượng và vị thế nghề nghiệp.
Một số khẩu hiệu truyền thông chính:
- Thêm một triệu hộ sinh nữa - Vì sự sống của bà mẹ và trẻ em.
- Đầu tư cho hộ sinh là đầu tư hiệu quả cho sức khỏe cộng đồng.
- Đẩy mạnh chuẩn hóa và nâng cao năng lực đội ngũ hộ sinh tại tất cả các tuyến.
- Hộ sinh - lực lượng nòng cốt bảo đảm chăm sóc sức khỏe sinh sản tại cơ sở./.
Nguồn: Bộ Y tế
